KURULUŞUN GENEL TANIMI VE TARİHÇESİ

 

AB Müktesebatına uyum çerçevesinde hazırlanarak yürürlüğe konulan 03.08.2002 tarih ve 4771 sayılı Kanunun 3. maddesi ile 2908 sayılı Dernekler Kanunun 46. maddesinde yapılan değişiklikle; dernekler ile ilgili hizmetleri yürütmek üzere İçişleri Bakanlığı bünyesinde Dernekler Dairesi Başkanlığının kurulması ve aynı Kanunun 73. maddesinde yapılan değişiklikle de; İçişleri Bakanlığınca, derneklere ilişkin iş ve işlemleri yürütmek, hizmetleri görmek üzere illerde valilikler, ilçelerde de kaymakamlıklar bünyesinde derneklerle ilgili bir birim oluşturulması hükmü getirilmiştir.

 

 31.07.2003 tarihinde çıkartılan 4970 sayılı yasa ile 3152 sayılı İçişleri Bakanlığı Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun’da yapılan düzenleme ile İçişleri Bakanlığında Dernekler Dairesi Başkanlığının yeri ve görevleri belirlenmiştir.

 

 Dernekler Dairesi Başkanlığı ve taşra teşkilatının kuruluş ve görevleri ile ilgili olarak hazırlanan yönetmelik Resmi Gazete’nin 15.10.2002 tarih ve 24907 sayılı nüshasında değişiklikler ise 04.09.2003 tarih ve 25219 sayılı nüshasında yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.

 

 Derneklere ilişkin bilgi, belge ve dokümanların Emniyet Genel Müdürlüğünden devralınması yapılarak, Dernekler Dairesi Başkanlığının merkez teşkilatı 9 Ekim 2003 tarihi itibariyle faaliyete geçirilmiş olup, derneklerle ilgili iş ve işlemler yürütülmeye başlanılmıştır. Dernekler Dairesi Başkanlığının taşra teşkilatları da bu tarihten sonra hızla oluşturularak dernekler ile ilgili iş ve işlemler taşra güvenlik birimlerinden devralınmıştır.

 

 Diğer taraftan,04.11.2004 tarihinde kabul edilen 5253 sayılı Dernekler Kanununun 38.maddesi ile 3152 sayılı İçişleri Bakanlığı Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun'da ve 2860 Sayılı Yardım Toplama Kanununda yapılan değişiklikle yardım toplama faaliyetleri ile ilgili iş ve işlemleri yürütme görevi Dernekler Dairesi Başkanlığı ve taşra dernekler birimlerine verilmiştir.

 

Daha önce İl Emniyet Müdürlüğü Güvenlik Şube Müdürlüğü bünyesindeki Dernekler masası tarafından yürütülmekte olan derneklere ait tüm bilgi, belge, dosya ve dokümanların devir-teslim işlemleri ilgili iş ve işlemleri 18.05.2004 tarihinde yapılmış olup, aynı tarihten itibaren derneklere ait tüm iş ve işlemler İl Dernekler Müdürlüğünce yürütülmektedir.

 

Görevleri

 

•   Dernek ve birliklerin kuruluş is ve işlemlerini izlemek, kayıtlarını tutmak, dosyalamak ve arşivlemek,

•    Derneklerin, izne tabi kelimeleri kullanma talepleri ile ilgili yazışmaları yapmak,

•    Derneklerin, kamu yararına çalışan derneklerden sayılma talepleri ile ilgili yazışmaları yapmak,

•    Dernek ve birliklerin amaç ve faaliyet alanlarına göre tasnifini yapmak,

•    Dernek ve birliklerin faaliyetleri ve üyeleri hakkında ilgili kuruluşlarla koordineli çalışma yapmak,

•    Dernek ve birliklere kütük numarası verilmesi, kütükten silinmesi ile ilgili işlemleri yürütmek ve izlemek,

•    Dernek ve birliklerin tüzel kişiliğinin sona ermesi ve tasfiyesi ile ilgili işlemleri  yürütmek,

•    Dernek ve birlikler hakkındaki ihbar şikayet ve denetim taleplerini incelemek ve değerlendirmek, gerekli görülen hallerde Dernekler Denetçileri tarafından denetlenmesini sağlamak,

•    Vakıfların faaliyetten alıkonması ile ilgili işlemleri yürütmek,

•    Derneklerin yardım toplama faaliyetleriyle ilgili işlemleri yürütmek,

•    Görev alanına giren konularda mevzuatla verilen diğer görevleri yapmak,

 

Diğer taraftan, 04.11.2004 tarihinde çıkartılan 5253 sayılı Dernekler Kanununun 38. maddesinin (D) bendi ile 3152 sayılı İçişleri Bakanlığı Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun’da yapılan değişiklik ile Dernekler Dairesi Başkanlığının görevlerine “h) 2860 sayılı Yardim Toplama Kanununa göre düzenlenecek yardim toplama faaliyetleriyle ilgili işlemleri yürütmek.” Hükmü ve Dernekler Kanununun 38. maddesinin (G) bendi ile de 2860 sayılı Yardım Toplama Kanununun 7. maddesinde yapılan değişiklik ile “Yardım toplama faaliyetleriyle ilgili işlemler dernekler birimlerince yürütülür.” Hükmü getirilerek, daha önce Emniyet Genel Müdürlüğü ve taşra güvenlik birimlerince yürütülmekte olan yardım toplama faaliyetleri ile ilgili is ve işlemleri yürütme görevi Dernekler Dairesi Başkanlığı ve taşra Dernekler Birimlerine verilmiştir. Güvenlik birimlerinde bulunan 2860 sayılı Kanunla ilgili tüm bilgi belge, dosya ve dokümanları 13.12.2004 tarihi itibariyle teslim alınmış olup, 2860 sayılı Yardım Toplama Kanunu’na göre yapılan faaliyetlerle ilgili iş ve işlemler Müdürlüğümüzce yapılmaktadır.